Een akkoord is een verzameling van (in de basis drie) noten met een bepaalde samenhang, die tegelijk worden gespeeld. Een reeks akkoorden wordt een akkoordenschema of akkoordprogressie genoemd.

Met behulp van een progressie kan je als het ware de muzikale 'outline' van een stuk neerzetten, dus de samenvatting van alles wat er gebeurt op melodisch en harmonisch vlak. Akkoordenleer kun je gebruiken om stukken te analyseren, om te componeren, en om te spelen.

In veel muzieksoorten is er sprake van een tweedeling in melodie en begeleiding (harmonie) en wordt de hoofdmelodie begeleid door de bijpassende akkkoordprogressie.

* Melodie: eenstemmig verloop van noten in de tijd. Bij melodie gaat het om de horizontale verhoudingen van noten tot elkaar, dus verhoudingen tussen noten die na elkaar klinken.

* Harmonie (oftewel akkkoorden): meerstemmig verloop van noten in de tijd. Bij harmonie wordt juist verticaal gedacht, en dus gekeken naar de verhoudingen tussen de noten die gelijktijdig klinenken.


OPBOUW AKKOORDEN

- Een akkoord is in de basis een drieklank, bestaande uit de intervallen prime, terts en kwint. De Prime wordt ookwel de grondtoon genoemd aangezien dat de noot is waarop het akkoord wordt 'gebouwd' en waar het zijn naam aan ontleent.

- Een akkkoord is in principe een tertsenstapeling. Dus de afstand tussen alle akkoordnoten bedraagt een (grote of kleine) terts. NB: de afstand tussen de eerste en de tweede noot van een akkkoorden (prime-terts) is een terts, en de afstand tussen de 2e en 3e noot van een akkoord (terts-kwint) is ook een terts.

MINEUR EN MAJEUR

Een is een mineurakkoord als het een kleine terts (b3) bevat, en een akkoord is majeur als het een grote terts (3) bevat. Hetzelfde geldt overigens voor toonladders.

VIERKLANKEN EN TOEVOEGINGEN

Vierklanken zijn akkoorden die naast de 1 (prime), 3(terts), en 5(kwint) ook een 7(septiem) hebben en worden ookwel septiem-akkoorden of jazzakkoorden genoemd. De 7 ligt wederom een terts boven de 5. Je kunt zo lang doorgaan met tertsenstapelen als je wilt en dan krijg je 5 klanken (9akkoorden), 6klanken (11akkoorden) etc etc, alleen die meerklanken komen in de regel alleen in jazz en moderne klassieke muziek voor. In pop en blues gaat het doorgaans niet verder dan septiemakkoorden.

AKKOORDNOTATIE

De belangrijkste basisdrieklanken:


* X is een variabele en staat voor een willekeurige akkoordgrondtoon)
* Xº spreek je in het engels uit als 'diminished' en wordt ook wel genoteerd als Xdim of Xmb5
* Xø kom je ook af en toe tegen, is half verminderd, eigenlijk een vierklank, speel je alleen drieklanken dan kun je ipv Xø¸ gewoon Xº spelen.)

Vierklanken: *NB De akkoordnotatie is niet geheel logisch ten opzichte van de notatieregels van intervallen en bevat enkele uitzonderingen op de notatieregels: staat er bij een akkoord namelijk kortweg '7', dan is dat geen grote zeven (7) zoals je wellicht zou verwachten, maar een kleine zeven (b7). Dit is omdat de kleine 7 van oudsher verreweg de meest voorkomende 7 was en het gebruik van de grote zeven pas later grootschalig in zwang is geraakt.

PS. Hoe maak je nou die rare dim-rondjes? :

Misschien handig om een stukje erbij te schrijven dat men moet letten op de correctiefactor vanaf de 5e snaar?

Is natuurlijk wel volstrekt logisch, maar als iemand dit leest en blind akkoorden gaat lopen spelen weet je wel hoe laat het is op een gegeven moment

jesse Wrote:Misschien handig om een stukje erbij te schrijven dat men moet letten op de correctiefactor vanaf de 5e snaar?

Is natuurlijk wel volstrekt logisch, maar als iemand dit leest en blind akkoorden gaat lopen spelen weet je wel hoe laat het is op een gegeven moment

Je hebt gelijk. Gelukkig heb ik jou nog als correctiefactor (en +1 qua kuddo's in deze ;-)

Vooral ook bij die andere lestopic over 'intervallen' is dit ook relevant. Want die heb je er bij denk ik als je dit verhaal bestudeert !

Ik heb de bovenste post geupdate. Zie het ingevoegde witte kader en wat daar net bovenstaat. Het gaat over Xø en X°¸ akkoorden. Groetjenz

Vierklanken:
Xm7 = mineur7 akkoord: 1,b3, 5,b7 *
Xmin maj7 = mineur majeur7 akkoord: 1, b3,5,b7

Wat is dan het probleem om de tweede te schrijven als
1,b3,5,7 als dat het geen is wat er eigenlijk staat :|

Buiten het mooie verhaaltje wat eronderstaat staat er betreft akkoordnotatie exact hetzelfde als je ze naast elkaar zet, dat schept toch alleen maar verwarring totdat je de werkelijke naam erbij zoekt?

Ik bedoel vanuit een logisch oogpunt schrijf je Xm7 met een b7 omdat je ook werkelijk een kleine zeven gebruikt, maar bij Xmin maj 7 zeg je dat je een grote 7 gebruikt maar schrijf je een kleine 7. :|

Het was dus gewoon een typefout, faalschaap

Ik maar brainstormen....

Dan een andere vraag, als Xø een bb7 heeft en dit eigenlijk gewoon interval 6 is, waarom schrijven ze het dan niet als 6?

Of mag dat niet van het boek der gitaar kunsten?

jesse Wrote:Het was dus gewoon een typefout, faalschaap

guitly as charged. Gelukkig heb ik jou nog om mij op mn foutjes te wijzen zodat die topics steeds beter worden ;-)

Ik heb het nu aangepast, en de rijtjes van vierklanken nog wat uitgebreid. Zie de nieuwe witte kaders.

Quote:Dan een andere vraag, als Xø een bb7 heeft en dit eigenlijk gewoon interval 6 is, waarom schrijven ze het dan niet als 6?

'enharmonisch' zijn bb7 en 6 gelijk, dat heb je scherp gezien, dat wil zeggen het komt neer op dezelfde noot. Echter muziektheoretisch gezien is het niet hetzelfde, want de een akkoord is zoals bekend een tertsenstapeling. En als je een (heel)verminderde vierklank zou noteren als "1,b3,b5,6" ,dan zie je dat de afstand tussen de 3e en 4e noot geen terts is. Een terts betekent namelijk 2 stapjes verder in de toonladder en van 5 naar 6 is maar 1 stapje (6-5=1). Terwijl van 5 naar 7 is wel twee stapjes (7-5=2), dus het interval tussen b5 en 6 noem je een een overmatige secunde, en het interval tussen b5 en bb7 noem je een kleine terts. Enharmonisch zijn die twee intervallen gelijk (3 vakjes).

Jaja tis me wat.

hmmm ik probeer die ene laatste zin te begrijpen...

wat houdt een overmatige secunde precies in? want praktisch gezien is dat toch gewoon een kleine terts gezien je een vakje verder gaat dan de grote secunde?

jesse Wrote:hmmm ik probeer die ene laatste zin te begrijpen...

wat houdt een overmatige secunde precies in? want praktisch gezien is dat toch gewoon een kleine terts gezien je een vakje verder gaat dan de grote secunde?

Yep. Net als bb7 (verminderde septiem) dezelfde noot is als 6 (grote sext), is #2 (overmatige secunde) dezelfde noot als b3 (kleine terts). En waarom dan meerdere namen voor dezelfde afstand. Nou ja dat leg ik dus in die ingewikkelde zin uit: omdat een terts betekent 2 stapjes verder in de ladder. Dus bijvoorbeeld de afstand tussen de noot E en G is een kleine terts en de afsstnad tussen E en G# is een grote terts. Want van de letter E kom je via de letter F (dus in twee stappen) naar de letter G. Maar goed, overmatige terts zou dus zijn de afstand tussen E en G## (G met 2 vakjes verhoogd). Omdat we het benoemen als terts moet de tweede noot als afgeleide van G worden benoemd. Terwijl enharmonisch gezien is G## hetzelfde als een A. Maar als ik het over de afstand tussen E en A heb, dan zou ik moeten zeggem: dat is een kwart, want van E naar A is drie stapjes verder in de toonladder.

Het gaat dus om de functie van het interval. Een overmatige secunde is dus enharmonisch (=hoe het klinkt) hetzelfde interval als een kleine terts, en een overmatige (=dubbelverhoogd) terts is en enharmonisch gezien hetzeflde interval als een kwart.

Echter aangezien wat ik dus al zei: een akkoord is een tertsen stapeling, dus dient in termen van tertsen benoemd te worden.

Daarom noem je de vierde noot uit de (heel)verminderde vierklank bb7 en geen 6. Want als je het rijtje 1,3,5,7 hebt is dat steeds twee stapjes verder in de toonladder vanaf 1, en dus een terts. maar 1,3,5,6 dat zou neer komen op het laatste interval is geen terts maar een secunde.

3-1=2 stapjes verder in de toonladder, dus interval terts
5-3=2 stapjes verder in de toonladder, dus interval terts
7-5=2 stapjers verder in de toonladder, dus interval terts

maar:

6-5=1 stapje verder in de toonladder, dus interval secunde

dus als je de verminderde vierklank benoemt als 1,b3,b5,6 ipv 1,b3,b5,bb7 dan is het (theoretisch) gezien geen tertsenstapeling meer. Akkoorden denk je in tertsenstapelingen dus benoem je ook zo.

b3 is kleine terts op 1
b5 is kleine terts op b3
bb7 is kleine terts op b5

en 6 is de overmatige secunde op b5

dus daarom noemen we het bb7 en geen 6.

meditate on this!!!!

;-)

ik dacht ff verkeerd, laat ik het anders formuleren.

als bb7 ook gewoon 6 is en daarom de afstand tussen b5 en 6 precies hetzelfde is, waarom noem je het interval b5 en 6 dan een overmatige secunde als het gewoon een kleine terts is, en noem je het bij het interval b5 en bb7 wel een kleine terts terwijl bb7 gewoon 6 is.

Ik zoek de redenering achter de andere naamgeving terwijl het qua vakjes precies hetzelfde is!!!!

Is het puur om het feit dat een akkoord altijd uit een tertsenstapeling moet bestaan en dat ze daarom maar gezegd hebben van "overmatige secunde?.... kom nou, doe maar verminderde kleine septiem. dan behouden we de terts en die 7 tenminste nog!"

jesse Wrote:ik dacht ff verkeerd, laat ik het anders formuleren.

als bb7 ook gewoon 6 is en daarom de afstand tussen b5 en 6 precies hetzelfde is, waarom noem je het interval b5 en 6 dan een overmatige secunde als het gewoon een kleine terts is, en noem je het bij het interval b5 en bb7 wel een kleine terts terwijl bb7 gewoon 6 is.

Ja dat heb ik nu al twee keer uitgelegd

Quote:Ik zoek de redenering achter de andere naamgeving terwijl het qua vakjes precies hetzelfde is!!!!

Ja kwa vakjes is hetzelfde, da theb ik al twee keer gezegd

Quote:Is het puur om het feit dat een akkoord altijd uit een tertsenstapeling moet bestaan en dat ze daarom maar gezegd hebben van "overmatige secunde?.... kom nou, doe maar verminderde kleine septiem. dan behouden we de terts en die 7 tenminste nog!"

Ja zoiets. Een akkoord bestaat nu eenmaal uit 1,3,5,7 of modificaties daarvan. Dus je moet alles als modificatie van die 4 getallen schrijven. Dus daarom bb7 en niet 6. Maar goed. Als je muziektheorie beter begrijpt ga je dit verhaal ook logischer vinden

Karst Wrote:Ja zoiets. Een akkoord bestaat nu eenmaal uit 1,3,5,7 of modificaties daarvan. Dus je moet alles als modificatie van die 4 getallen schrijven. Dus daarom bb7 en niet 6.

EINDELIJK, HET ANTWOORD WAT IK ZOCHT!!!

Nu ga ik ff het schuim van me mond vegen....